header-vervolg

Hoe solidair is de Europese Unie?

Gepubliceerd op 25 juni 2020
Hoe solidair is de Europese Unie?

Eerst een kort gedachtenexperiment. Stel dat de drie noordelijke provincies – Groningen, Friesland, Drenthe – zich zouden afscheiden van de rest van Nederland en een zelfstandige natie zouden gaan vormen. Het gemiddeld besteedbaar inkomen in dat nieuwe land zou dan zeker tien tot vijftien procent lager liggen dan in de huidige situatie. Waarom? Omdat er nu een constante stroom inkomen uit het rijke westen naar de relatief arme landsdelen, waaronder het noorden, vloeit.

Geldstromen van rijk naar arm
Binnen Nederland bestaat er een forse geografische inkomensherverdeling. Met name als het om uitkeringen gaat, denk aan AOW-, werkloosheids- en bijstandsuitkeringen, komt een deel van het in het westen verdiende inkomen in het noorden, oosten en zuiden van Nederland terecht. En daar is geen discussie over. Je hoort geen Rotterdammer die er bezwaar tegen maakt dat een deel van het in de haven verdiende inkomen in het noorden van Nederland terecht komt.
 
Binnen Europa ligt dat wel even anders. Dezelfde Rotterdammer die zonder morren een Friese AOW'er financiert, begint te protesteren als hij inkomen moet overboeken naar bijvoorbeeld Italië, Spanje of Griekenland. De enige reden die je daarvoor kunt bedenken is dat we ons wel Nederlander, maar geen Europeaan voelen.
 
Nederlands verzet tegen eurobonds
Zo heeft het Nederlandse kabinet, met minister Wopke Hoekstra van Financiën voorop, zich hevig verzet tegen zogenaamde eurobonds. Dat zijn leningen die door de Europese Unie als geheel worden uitgegeven. Als bijvoorbeeld Italië een staatslening plaatst, moet het daar relatief veel rente over betalen. Maar als de rijke noordelijke EU-landen meedoen, kan de rente op een eurobond flink omlaag. Dat betekent echter wel dat landen als Duitsland en Nederland, die in de huidige situatie een rente van nul procent betalen, mee gaan doen met het betalen van rente. En dat kan gezien worden als een inkomensoverdracht van rijke naar arme EU-landen.
 
Nieuwe plannen
Nu hoor je niet veel meer over eurobonds, maar in feite betekent elk gemeenschappelijk EU-plan een overheveling van arm naar rijk binnen de EU. In het Frans-Duitse voorstel voor een Europees herstelfonds van 500 miljard euro wordt geld geleend op de kapitaalmarkt. De EU als geheel wordt verantwoordelijk voor het terugbetalen van de schuld. De term 'eurobonds' wordt dan wel angstvallig vermeden, veel verschil met het Frans-Duitse voorstel is er niet.
 
De vraag is wel hoe redelijk het verzet is van de rijke EU-landen tegen een inkomensoverdracht van arm naar rijk binnen de EU. Duitsland lijkt zijn verzet onder de druk van de coronacrisis inmiddels te hebben opgegeven, maar een aantal landen waaronder Nederland blijft terughoudend. Vooral Nederlandse ministers van Financiën, zoals Zalm, Dijsselbloem en Hoekstra, hebben op dit punt een reputatie binnen Europa opgebouwd. Is die zuinige houding terecht?
 
Wie profiteert van de euro?
Laten we eens kijken naar de argumenten van de relatief arme, zuidelijke EU-landen. Het idee is dan dat de noordelijke landen onevenredig profiteren van de Europese samenwerking. Dat heeft te maken met de invoering van de euro zo'n twintig jaar geleden. De eurolanden hebben te maken met dezelfde munteenheid. De koers van die munteenheid is destijds zodanig vastgesteld – naar je mag aannemen onbedoeld – dat producten uit de noordelijke landen een concurrentievoordeel kregen ten opzichte van producten uit zuidelijke landen.
 
Deze, wat je zou kunnen noemen, weeffout binnen de EU zorgt ervoor dat de zuidelijke landen niet of nauwelijks kunnen concurreren met de noordelijke landen. Vroeger kon je de lire, de drachme of de peseta devalueren om de concurrentiekracht te vergroten, maar dat kan binnen het eurogebied niet meer. Daardoor blijven de economieën van de zuidelijke landen achter en is steun van de noordelijke landen binnen de EU redelijk. Aldus het argument van de Zuid-Europese landen.
 
Morele overwegingen
Er zijn uiteraard andere overwegingen. Zo claimen de rijke, noordelijke EU-landen dat het lagerentebeleid van de Europese Centrale Bank fors in hun nadeel heeft gewerkt. Spaarders en gepensioneerden in de rijke landen hebben immers flink moeten inleveren. Het is feitelijk ondoenlijk om al dit soort aspecten tegen elkaar af te wegen. Zeker als daar morele overwegingen bij komen: misschien moet je je even niet afvragen wie precies waarvan profiteert en wie waarvan precies schade ondervindt. Het is vaker opgemerkt, als het huis in brand staat, schiet je te hulp.
 

Klik hier als u het volledige artikel als pdf wilt bekijken/printen. 

Heeft u vragen naar aanleiding van dit artikel of wilt u meer weten over onze dienstverlening? Neem dan contact met ons op.

Hoogdividendbeleggen

Onze unieke hoog dividend strategie profiteert van een positieve samenhang tussen dividend en toekomstige winstgroei, levert een constante inkomstenstroom op en is defensief in tijden van koersdaling. U bepaalt natuurlijk zelf of u de inkomsten opneemt of herbelegt.
 
Lees meer over hoog dividend beleggen

Wat onze relaties over ons zeggen:

Team Trustus

Bij TRUSTUS Capital Management werken alleen zeer ervaren mensen die uw belangen als geen ander op waarde weten te schatten.


Ontmoet het team


 

Vestigingen

Over Trustus

Trustus is specialist op het gebied van persoonlijk en effectief vermogensbeheer, met jarenlange ervaring in de beleggingswereld.
Onze dienstverlening is tweeledig. Naast het beheren van het vermogen van onze relaties beheren we ook een aantal gespecialiseerde beleggingsfondsen. Onze relaties zijn particulieren, ondernemers, verenigingen of stichtingen. Zij geven ons het vertrouwen om te doen wat goed is, op basis van een vooraf afgesproken risicoprofiel. Niet iedereen heeft tijd, zin of het inzicht om te beleggen. Door dit aan Trustus uit te besteden weet u dat uw vermogen beheerd wordt door professionals die hun vak met kennis en passie uitoefenen.
Trustus heeft alle benodigde vergunningen en inschrijvingen en valt onder toezicht van de Autoriteit Financiële Markten en De Nederlandsche Bank.

Benieuwd naar wat Trustus voor u kan betekenen? Vul ons contactformulier in en wij nemen zo snel mogelijk contact met u op.